Wasmachine kapot? Zo bepaal je of het de moeite waard is

Is je wasmachine kapot, kijk dan eerst of hij het echt is. Een uitgeschakelde groep, een dichte kraan, het kinderslot of een verstopt pompfilter zien er van buiten uit als een defect, maar kosten niets. Is er wel echt iets stuk, dan beslis je met drie vragen: hoe oud is de machine, wat is er kapot, en heb je nog recht op garantie. Een pomp of koolborstels laten repareren loont bijna altijd; lagers of een print bij een machine van tien jaar of ouder meestal niet.

Stap 1: is hij echt kapot? Vijf checks

In de werkplaats krijgen we geregeld machines binnen die het gewoon blijken te doen. Loop deze vijf punten eerst na. Het kost je tien minuten.

1. Stroom. Brandt er helemaal niets? Kijk of de stekker goed in het stopcontact zit, test het stopcontact met een ander apparaat en kijk in de meterkast of de groep of de aardlekschakelaar is uitgeschakeld. Schakelt de aardlekschakelaar opnieuw uit zodra je de machine aanzet, gebruik hem dan niet meer en laat hem nakijken.
2. Water. Staat de kraan helemaal open? Neemt de machine geen of weinig water, kijk dan of de aanvoerslang geknikt is.
3. Deur en kinderslot. Start hij niet? Kijk of de deur hoorbaar klikt en of er een sleutel- of slotsymbool in het display staat.
4. Afvoer. Blijft er water staan of stopt hij halverwege? Maak het pompfilter schoon. Hoe dat werkt, lees je in wasmachine pompt niet af.
5. Foutcode en reset. Schrijf een eventuele foutcode op. Haal daarna de stekker een paar minuten uit het stopcontact en probeer opnieuw. Komt dezelfde code terug, dan heb je in elk geval een goede aanwijzing voor de monteur.

Veiligheid: Ruik je een brandlucht, zie je vonken of rook, of staat er water bij het stopcontact? Trek dan direct de stekker eruit, of schakel de groep uit als het stopcontact nat is. Draai de kraan dicht en gebruik de machine niet meer tot hij is nagekeken.

Stap 2: wat doet hij precies?

Een goede omschrijving van het probleem scheelt tijd en geld, of je het nu zelf oplost of een monteur belt.

Wat merk je?	Vaak de oorzaak	Meestal te repareren?
Doet helemaal niets	Stroom, stekker, deurslot of print	Meestal ja
Neemt geen water	Kraan, aanvoerslang, filtertje in de slang, inlaatventiel	Ja
Pompt niet af	Pompfilter, afvoerslang, pomp	Ja
Centrifugeert niet	Onbalans, filter, koolborstels, riem	Ja
Trommel draait niet	Riem, koolborstels, motor	Meestal ja
Lekt water	Manchet, slangen, filter, kuip	Meestal ja, kuip niet altijd
Deur gaat niet open	Water in trommel, kinderslot, deurslot	Ja
Brommend geluid bij centrifugeren	Lagers	Vaak niet rendabel bij oudere machines
Wordt niet warm	Verwarmingselement, temperatuursensor	Ja

Lekt hij, kijk dan eerst waar het water vandaan komt met de stappen in wasmachine lekt water.

Stap 3: heb je nog recht op garantie?

Voordat je een monteur betaalt: kijk wanneer en waar je de machine hebt gekocht. Het typenummer staat op het typeplaatje, meestal aan de binnenkant van de deuropening.

• Fabrieksgarantie of verkopersgarantie. Veel machines hebben twee jaar, sommige merken bieden langer. Kijk in je aankooppapieren.
• Wettelijke rechten. Los van die garantie moet een product in Nederland zo lang meegaan als je redelijkerwijs mag verwachten. De Consumentenbond wijst erop dat je ook na afloop van de fabrieksgarantie recht kunt hebben op herstel. Hoe lang dat precies is, hangt af van het product, de prijs en het gebruik. ConsuWijzer van de ACM legt uit hoe je de verkoper aanspreekt.
• Laat geen reparatie uitvoeren door een ander voordat je de verkoper hebt benaderd, als je denkt dat je nog rechten hebt.

Dit is algemene informatie, geen juridisch advies. Twijfel je, vraag het dan na bij de verkoper of bij ConsuWijzer.

Stap 4: repareren of vervangen?

Volgens de Consumentenbond gaat een wasmachine gemiddeld zo'n 12 jaar mee, met meer dan 5 jaar verschil tussen merken. Die leeftijd is een goed vertrekpunt, maar de soort storing weegt minstens zo zwaar.

Leeftijd	Goedkope storing (filter, slang, pomp, riem, koolborstels, deurslot)	Dure storing (lagers, kuip, trommelkruis, motor, print)
Jonger dan 5 jaar	Repareren; eerst garantie checken	Repareren; eerst garantie checken
5 tot 10 jaar	Repareren	Afwegen: prijs reparatie tegen prijs vervanger
Ouder dan 10 jaar	Meestal nog repareren	Meestal vervangen

Een veelgebruikte vuistregel: kost de reparatie meer dan de helft van een vergelijkbare vervanger, dan is vervangen meestal verstandiger. Bij een oudere machine die al vaker kuren had, ligt dat omslagpunt lager. Ook de Belgische consumentenorganisatie Test Aankoop adviseert grofweg: jonger dan acht jaar en degelijk, dan is repareren vaak voordeliger; ouder dan tien jaar en vaker problemen, dan is vervangen vaak beter.

Indicaties per reparatie staan in wat kost een wasmachinereparatie. Een uitgewerkt rekenvoorbeeld per storing vind je in wasmachine repareren of vervangen.

Zijn er nog onderdelen te krijgen?

Voor machines die sinds 1 maart 2021 op de markt zijn gekomen, gelden Europese ecodesignregels. Fabrikanten moeten de belangrijkste reserveonderdelen dan leverbaar houden tot minstens tien jaar nadat het laatste exemplaar van een model op de markt is gebracht, met een levertijd van maximaal 15 werkdagen. De deur, het scharnier, de afdichtingen, het deurslot en kunststof delen zoals de wasmiddellade moeten ook voor consumenten te koop zijn. Motor, koolborstels, pomp, schokdempers, trommel, lagers, slangen, print en sensoren hoeven alleen voor professionele reparateurs beschikbaar te zijn.

Bij oudere machines is het per merk en model verschillend. Bekende merken leveren vaak lang onderdelen; bij goedkope merken kan een print al na een paar jaar uitverkocht zijn.

Zelf repareren of een monteur?

Een pompfilter schoonmaken, een slang vervangen of een riem terugleggen kan bijna iedereen. Een pomp, koolborstels of een deurslot vervangen is te doen voor handige klussers, met de stekker eruit en de handleiding of een goed filmpje bij de hand. Ook een Repair Café in de buurt kan helpen.

Laat een monteur komen bij lagers, de motor, de print, elektrische storingen en alles waarbij water bij de elektronica komt. Voorrijden en diagnose kosten meestal € 50–90, ook als je daarna besluit niet te repareren (indicatie, prijspeil 2026). Vraag vooraf of die kosten wegvallen tegen de reparatie.

Vervangen: nieuw of tweedekans?

Kies je voor vervangen, dan hoeft het niet per se een nieuwe machine te zijn. Een tweedekans machine die in een werkplaats is gecontroleerd en garantie heeft, is vaak een stuk goedkoper dan nieuw, en voor een machine die al jaren meedraait de logische opvolger. Wat het verschil is tussen B-keuze, retour en showroommodel, lees je in wat is een tweedekans-wasmachine.

Zet de reparatieprijs van je huidige machine dus naast nieuw én naast een gecontroleerde machine van een vergelijkbaar merk:

Je oude machine kun je inleveren bij de verkoper van je nieuwe (oud-voor-nieuw) of gratis brengen naar de milieustraat. Vraag bij bezorging vooraf of de oude machine wordt meegenomen.

Hoe stel je het moment van "kapot" uit?

• Maak het pompfilter een paar keer per jaar schoon.
• Doseer wasmiddel naar de hoeveelheid was en draai af en toe een programma op 60 graden.
• Doe de trommel niet te vol en was zware stukken samen met lichtere was.
• Zet de machine waterpas en laat de deur na het wassen op een kier staan.
• Laat vreemde geluiden of een lekje vroeg nakijken: vroeg repareren is meestal goedkoper.