Wasmachine reinigen met een vaatwastablet: werkt het echt?

Een vaatwastablet maakt een wasmachine deels schoon: in een lege was op 60 tot 90 graden lossen de zuurstofbleek, soda en enzymen uit de tablet vet, zeepresten en geurtjes op. Toch is het geen aanrader. Bosch raadt het uitdrukkelijk af, tegen kalk doet het weinig, en een schep poederwasmiddel met bleek of een wasmachinereiniger doet hetzelfde werk met een middel dat ervoor gemaakt is.

Waarom zou een vaatwastablet werken?

Kijk op de achterkant van een doos vaatwastabletten en je ziet grotendeels dezelfde stoffen als in een goed poederwasmiddel:

Stof in een vaatwastablet	Wat het doet in de wasmachine
Natriumpercarbonaat (zuurstofbleek)	Breekt geur, vlekken en bacteriën af, vooral vanaf 60 graden
Natriumcarbonaat (soda)	Maakt het water basisch, lost vet op en onthardt het water
Enzymen (protease, amylase)	Breken eiwit- en zetmeelresten af
Silicaten en polymeren	Houden vuil en kalk in het water zwevend
Laagschuimende tensiden	Maken vuil los zonder veel schuim

Die combinatie pakt precies het vuil aan waar een wasmachine mee kampt: een vettig laagje van wasmiddelresten, wasverzachter en huidvet, met bacteriën erop. Mensen die het proberen, merken daarom vaak dat de muffe lucht minder wordt. Zie je al grijze vlokjes op je was, dan is dat vetluis in de wasmachine en heb je meer nodig dan één tablet.

Waarom raden fabrikanten het dan af?

Bosch zegt op de eigen supportpagina's letterlijk dat je geen vaatwastabletten of vaatwasmiddel moet gebruiken om de wasmachine schoon te maken. In dezelfde uitleg raadt Bosch ook azijn en citroenzuur af. In plaats daarvan adviseert het merk eens in de paar maanden een wasmachinereiniger tegen vettige resten, en een ontkalker tegen kalkaanslag. HG geeft in zijn advies ook de voorkeur aan een speciale wasmachinereiniger.

De risico's die genoemd worden:

• De tablet lost niet goed op. Vaatwasmiddel is gemaakt voor een vaatwasser, waar het water rondgespoten wordt. Testers van de Amerikaanse site Reviewed zagen vaatwaspoeder klonteren bij temperaturen die gebruikelijk zijn in een wasmachine. Een half opgeloste tablet blijft dan in de trommel of de lade liggen.
• Het middel is sterker dan wasmiddel. Vaatwasmiddel is sterk basisch. Eén keer is voor een machine geen ramp, maar fabrikanten testen hun rubbers en slangen op wasmiddel, niet op vaatwasmiddel.
• Resten op je volgende was. Blijft er bleekmiddel achter, dan kan dat vlekken geven op gekleurde was.

Schuim wordt ook vaak genoemd, maar dat is minder logisch: vaatwasmiddel is juist gemaakt om weinig te schuimen, omdat een vaatwasser niet tegen schuim kan. Het echte bezwaar is dat je een product gebruikt waarvoor je machine niet is ontworpen, terwijl er een gewoon alternatief bestaat.

Wat werkt beter?

Methode	Werkt tegen	Waarom beter dan een tablet
Lege hete was met poederwasmiddel met bleek	Vet, geur, bacteriën	Zelfde soort stoffen, maar gemaakt voor de wasmachine
Wasmachinereiniger	Vet en geur, sommige ook kalk	Dosering en temperatuur staan op de verpakking
Soda	Vet en vetluis	Sterker tegen vet, goedkoop
Ontkalker voor wasmachines	Kalk	Een tablet doet niets tegen bestaande kalk

Let op: kleurwasmiddel bevat geen bleekmiddel. Neem voor een schoonmaakbeurt een universeel of wit poederwasmiddel. Welke kant-en-klare middelen er zijn en wat ze kosten, lees je in wasmachinereiniger: welke werkt het best. Gaat het vooral om vet en vetluis, dan is wasmachine reinigen met soda sterker en goedkoper.

Doe je het toch? Zo beperk je de risico's

Heb je geen reiniger in huis en wil je een vaatwastablet gebruiken, doe het dan zo:

Veiligheid: Vaatwasmiddel is irriterend voor huid en ogen. Pak de tablet droog vast en houd de verpakking buiten bereik van kinderen. Meng het nooit met chloor of azijn.

1. Haal alle was uit de machine en controleer het rubber op losse sokken.
2. Haal de tablet uit eventuele plastic folie. Oplosbare folie mag blijven.
3. Leg één tablet in de lege trommel, niet in de wasmiddellade.
4. Kies Katoen op 90 graden of het reinigingsprogramma. Een hoge temperatuur helpt de tablet oplossen.
5. Kijk na afloop of er geen resten in de trommel of het rubber liggen.
6. Twijfel je, draai dan een kort spoelprogramma voordat je weer gekleurde was doet.

Doe dit niet bij een machine die volgens de handleiding een reinigingsprogramma zonder middel heeft, zoals Eco Drum Clean bij Samsung. Samsung zegt dat je daar geen wasmiddel bij moet gebruiken, omdat resten de trommel of de was kunnen beschadigen.

Vaatwastablet of niet: ons advies

Voor een machine die af en toe wat muf ruikt, is een vaatwastablet niet gevaarlijk, maar het is ook geen slimme besparing. Een schep wit poederwasmiddel in een lege hete was kost minder en is voor de wasmachine gemaakt. Rubberen afdichtingen en slangen zijn bij de meeste machines de onderdelen die als eerste verouderen. Daar wil je geen middelen op loslaten die de fabrikant afraadt.

Bij een vettige, muffe machine begin je bij het pompfilter, het rubber en de lade; daar zit het vuil dat je kunt zien en ruiken. De trommel volgt daarna met een hete was. Het complete stappenplan staat in wasmachine reinigen.

Wanneer helpt schoonmaken niet meer?

Blijft de machine na twee of drie hete schoonmaakbeurten ruiken, dan zit het vuil waar geen middel bij komt, of komt de lucht uit de afvoer van je huis. Een vettige laag tussen trommel en kuip of een afgesloten slang krijgt een monteur er alleen uit door de machine te openen. Reken op meestal € 90–180 inclusief voorrijden (indicatie). Bij een machine van meer dan tien jaar oud, met ook al een lekkend rubber of lawaaiige lagers, is dat geld vaak beter besteed aan een andere machine.

Hoe voorkom je dat je een tablet nodig hebt?

• Was eens per maand iets op 60 graden of hoger, met poederwasmiddel.
• Gebruik niet meer wasmiddel en wasverzachter dan de verpakking aangeeft.
• Laat deur en lade na elke wasbeurt open.
• Maak het filter een paar keer per jaar schoon en neem het rubber regelmatig af.