Bovenlader of voorlader: welke wasmachine past bij jou?

Een bovenlader is de juiste keuze als je weinig breedte hebt of niet kunt bukken: hij is maar 40 cm breed en je laadt hem van bovenaf. Daar staat tegenover dat hij maximaal 6 à 7 kg wast, dat er niets bovenop kan en dat de keuze klein is. Heb je ruimte voor een gewone voorlader van 60 cm, dan is die bijna altijd de betere koop.

Wat is het verschil tussen een bovenlader en een voorlader?

Bij een voorlader zit de deur aan de voorkant. Bij een bovenlader open je een klep aan de bovenkant en daarna de twee kleppen van de trommel zelf. De trommel ligt in beide gevallen horizontaal en draait op dezelfde manier. De verschillen zitten in de maat, de inhoud en het gebruik:

	Bovenlader	Voorlader
Breedte	ca. 40 cm	ca. 60 cm
Hoogte	ca. 89–91 cm	ca. 85 cm
Diepte	ca. 60 cm	ca. 55–65 cm
Vulgewicht	5–7 kg	meestal 7–11 kg
Iets bovenop zetten of stapelen	Nee	Ja, droger met tussenstuk
Onder een werkblad	Nee	Ja
Bukken bij laden	Nee	Ja, tenzij op een verhoger
Keuze in modellen	Klein (vooral AEG, Electrolux, Whirlpool, Indesit)	Groot

De maten en vulgewichten komen uit de opgaven van fabrikanten in het Europese productregister (EPREL). Voor gewone voorladers vind je alle maten in hoe hoog, breed en diep een wasmachine is.

Wat zijn de voordelen van een bovenlader?

• Smal. Met 40 cm breedte past hij in een nis naast de douche, in een smalle bijkeuken of in een kast waar een voorlader niet in kan. Let in de badkamer wel op de zones rond douche en bad: zie wasmachine in de badkamer.
• Niet bukken. Je laadt en leegt de trommel staand. Voor mensen met rug- of knieklachten is dat een echt verschil.
• Eenvoudig. Weinig knoppen en weinig extra's. De Consumentenbond noemt ze prettig in gebruik.
• Trommel aan twee kanten gelagerd. Bij een voorlader hangt de trommel aan één as aan de achterkant. Bij een bovenlader zit aan beide kanten een lager. Dat is mechanisch een gunstige opbouw.
• Prijs. Volgens de Consumentenbond zijn bovenladers meestal ongeveer even duur als voorladers.

Wat zijn de nadelen van een bovenlader?

• Weinig inhoud. Bijna alle bovenladers wassen 6 of 7 kg. Voor een gezin is dat krap.
• Niets erop en niets erboven. De klep moet open kunnen. Je kunt er geen droger op stapelen, hem niet onder een werkblad zetten en de bovenkant niet als plank gebruiken.
• Minder goed wasresultaat in tests. Bovenladers worden weinig verkocht en daarom weinig getest. De modellen die de Consumentenbond wel testte, wasten minder goed dan een standaard voorlader, en hun programma's duurden relatief lang.
• Toerental en geluid. In het productregister centrifugeren de meeste bovenladers bij een volle trommel rond 1.150 toeren, en zitten ze vaker in geluidsklasse C (77 tot 81 dB) dan voorladers. De Consumentenbond vindt ze in de praktijk niet luider dan een gemiddelde voorlader, dus kijk vooral naar het getal op het label van het model zelf.
• Weinig extra's. Automatische dosering of een app zie je bij bovenladers nauwelijks.

Wat verbruikt een bovenlader?

Ongeveer evenveel als een voorlader van hetzelfde vulgewicht. Recente bovenladers van 6 en 7 kg zitten in Eco 40-60 meestal rond 45 kWh per 100 wasbeurten en 43 liter water per wasbeurt, vergelijkbaar met een voorlader van 7 kg. Ongeveer de helft haalt energieklasse A; de rest zit in B tot D. Kijk dus goed naar het label: bij bovenladers is het verschil tussen het zuinigste en het minst zuinige model groter dan bij voorladers.

Kun je bij een bovenlader makkelijker was bijdoen?

Dat wordt vaak als voordeel genoemd: klep open, sok erin. Maar ook veel voorladers hebben een bijvulfunctie. Bij Bosch heet de toets bijvoorbeeld Start/Bijvullen: je pauzeert het programma en zodra het deurslot vrijkomt, kun je iets toevoegen. Bij beide typen lukt dat alleen zolang het water niet te hoog of te heet is. Het is dus geen reden om voor een bovenlader te kiezen.

Voor wie is een bovenlader de beste keuze?

Wel een bovenlader als:

1. de ruimte smaller is dan 60 cm en een smalle of ondiepe voorlader ook niet past;
2. je niet kunt of wilt bukken en een voorlader op een verhoger geen optie is;
3. je met één of twee personen bent en 6 à 7 kg ruim genoeg is.

Liever een voorlader als:

1. je een droger wilt stapelen of de machine onder een werkblad moet;
2. je met drie of meer personen bent;
3. je een groot aanbod, extra's of een hoog toerental belangrijk vindt.

Is bukken je enige bezwaar, overweeg dan ook een voorlader op een sokkel: lees hoe dat werkt in wasmachine verhoger. Is ruimte het probleem, kijk dan eerst naar smalle en ondiepe wasmachines en de andere compacte opties in kleine en compacte wasmachines. Voor alle overige keuzes, van merk tot budget, is er de koopgids voor de beste wasmachine.

Bovenladers hebben we zelden op voorraad, omdat er weinig van verkocht worden. Past er bij jou toch een voorlader, dan zie je hieronder wat we nu hebben, met maat en vulgewicht per machine:

Waar let je op bij gebruik en plaatsing?

Veiligheid: Sluit de trommelkleppen altijd tot ze hoorbaar vastklikken voordat je de bovenklep dichtdoet. Een trommelklep die tijdens het centrifugeren openspringt, kan trommel en kuip zwaar beschadigen. Trek bij een vastgelopen klep eerst de stekker uit het stopcontact.

1. Ruimte boven de machine. De klep klapt omhoog. Meet hoeveel ruimte je nodig hebt tot een plank of schuin dak.
2. Trommelstand. Na het programma stopt de trommel bij de meeste modellen met de kleppen bovenaan. Staat hij anders, draai hem dan met de hand tot je bij de kleppen kunt.
3. Waterpas. Een smalle, hoge machine is gevoeliger voor wiebelen. Stel de voetjes goed af en controleer het met een waterpas.
4. Pompfilter. Ook een bovenlader heeft een pompfilter, meestal onderaan de voorkant. Maak het een paar keer per jaar schoon.
5. Niet overladen. Een kleine trommel is snel vol. Houd boven de was nog een hand ruimte vrij, anders wordt hij niet goed schoon.